ایران تریبون - ایران تریبون - کودکان٬ نسل آينده http://www.iran-tribune.com Wed, 16 Aug 2017 13:01:22 +0000 Joomla! - Open Source Content Management fa-ir افزایش کار کودکان در ایران با وجود کاهش جهانی شمار کودکان کار http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=65180:2017-07-16-21-02-44&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=65180:2017-07-16-21-02-44&Itemid=747

سازمان جهانی کار دوازدهم ژوئن/ ۲۲خرداد امسال گزارشی را منتشر کرد که بر اساس آن تعداد کودکان کار در جهان به میزان یک سوم کاهش یافته است.

بر مبنای این گزارش که و آماری که به مناسبت روز جهانی مبارزه با کار کودکان منتشر شد، شمار کودکان کار از سال ۲۰۰۰ میلادی تا امروز (در طول ۱۷سال گذشته) کاهش یافته و از ۲۴۶ میلیون نفر به ۱۶۸ میلیون نفر رسیده است.

کار کودکان در ایران

با وجود این آمار اما شمار کودکان کار در ایران رو به افزایش است: روز جهانی مبارزه با کار کودکان و بی‌توجهی‌ها به کودکان کار در ایران

نایب رییس انجمن حمایت از حقوق کودکان، روز جمعه ۲۳ تیر به خبرگزاری کار ایران (ایلنا) گفته است: «متاسفانه با وجود اینکه در سطح جهان آمار کودکان کار رو به کاهش بوده اما در ایران شاهد افزایش تعداد کودکان کار هستیم.»

طاهره پژوهش یکی از دلایل این امر را ساختارهای اقتصادی کشور دانسته و گفته است تا زمانی که این وضعیت اصلاح و فقر ریشه کن نشود، این روند ادامه خواهد داشت.

نایب رییس انجمن حمایت از حقوق کودکان:

«زمانی که حداقل دستمزد یک کارگر ۸۰۰ هزار تومان است درحالی که قیمت اجاره خانه ها سر به فلک می زند، با یک محاسبه سرانگشتی می توان فهمید با این میزان حقوق و دستمزد حتی نمی‌توان یک سرپناه مناسب داشت و از حداقل ها بهره مند بود. به این ترتیب وقتی از اوضاع اقتصادی نابسامان خود آگاه نیستیم و ساختارهای غلط را اصلاح نمی کنیم، عجیب نیست که در آیین نامه هامان مدعی شویم با پرداخت ماهانه ۵۰ هزار تومان به هر کودک کار می توان آنان را به چرخه تحصیل برگرداند و از رشد این معضل در کشور جلوگیری کرد.»

به گفته خانم پژوهش، لازمه خارج کردن یک کودک از چرخه تولید درک صحیح از شرایط اجتماعی و اقتصادی کشور است.

این فعال اجتماعی معتقد است در حال حاضر کار برخی کودکان کار هزینه اجاره خانه و معیشت خانواده را تامین می کند و اگر کار از آنها گرفته شود به طور کلی از صحنه روزگار محو خواهند شد: «به همین دلیل است که مسئولان باید برای اصلاح ساختارها اقدام کنند.»


  • بر اساس پیمان نامه حقوق کودک، هر کودکی باید از کودکی تا بزرگسالی تحت مراقبت و حمایت های خانواده قرار گیرد و بتواند با توجه به بالاترین استانداردهای جامعه، رشدی همه جانبه داشته باشد تا استعدادهایش شکوفا شوند. دولت ها موظفند رشد کودکان در جامعه را تضمین کنند. موضوع کودکان کار هم موضوعی اجتماعی است که محصول فقدان مدیریت اجتماعی و نداشتن آمارهای صحیح است و نمی توان آن را به قشر و گروه خاصی منحصر و محدود دانست.

این اظهارات اما در حالی مطرح شده است که مراجع رسمی و حکومتی در ایران آمار دقیقی از شمار و عده کودکان کار در شهرها و استان های مختلف کشور ارائه نمی‌ کنند. دولت و رسانه‌های رسمی هم معمولاً تلاش می کنند سرنوشت کودکان کار را با عملکرد گروه‌های بزرگ مافیایی گره بزنند.

بر اساس برخی گزارش ها و آمارهای موجود (از منابع رسمی و غیررسمی) اما کودکان کار در ایران اغلب دارای خانواده هستند. آنها بیشتر برای امرار معاش خواهران و برادران کوچک‌تر خود یا پدر و مادر بیکار یا معتادشان مجبور به ترک تحصیل و کار کردن می شوند.

طاهره پژوهش در این باره گفته است: «در گذشته کودکان ایرانی در بخش های کشاورزی فعال بودند اما این بار به دنبال آن هستیم تا از اشکال پنهان کار کودک، به ویژه دختران صحبت کنیم.»

کار در کارگاه های قالیبافی یکی از اشکال کار دختران به عنوان کودکان کار است و بخش عمده ای از کار بافت فرش ایرانی که در جهان مطرح است بر دوش دختران بوده است.

نایب رییس انجمن حمایت از حقوق کودکان از لزوم شناسایی خانواده های دارای کودکان کار و در نظر گرفتن یارانه ای ویژه برای آنها خبر داده است: «این شناسایی باید از طریق وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی انجام شود و خدمات مددکاری هم از طریق همین وزارتخانه به این خانواده ها ارائه شود تا به توانمندی اقتصادی برسند و در بلندمدت حتی نیازمند دریافت یارانه هم نباشند. البته اجرای تمامی این اقدامات نیازمند اصلاح ساختارهای اقتصادی و اجتماعی کشور است.»

طاهره پژوهش:

«خانواده هایی که زیر خط فقر هستند، دریافتی بسیار محدودی داشته و قادر به تامین حداقل های زندگی خود نیستند. به این ترتیب نیاز است تا وضعیت پرداخت یارانه های نقدی نیز در کشور اصلاح شود.»

از سوی دیگر اما «بردگی کودکان کار» یکی از معضلات اجتماعی پیش روی ایرانیان است.

خانم پژوهش درباره این معضل جدی گفته است این مساله در کودکان کار مهاجر و به طور خاص در منطقه دروازه غار و هرندی تهران بسیار رایج است: «برخی از این کودکان حتی برای حمام کردن هم باید از استاد کار یا صاحب کار خود اجازه بگیرند یا برخی اوقات تا ساعت ۱۲ شب مشغول کار هستند و حتی بیش از ۲ ساعت در روز وقت خالی ندارند.»

کودکان کار مهاجر در ایران اغلب کارت و اوراق شناسایی ندارند و در صورتی که حقوقشان ضایع شود و دستمزدشان پرداخت نشود، نمی توانند به مراجع قضایی شکایت کنند.

حتی اورژانس اجتماعی هم هنگام مراجعه این کودکان به علت مهاجر بودن آنها به مسائل شان رسیدگی نمی کند: «عدم آشنایی این کودکان با حقوق خود و معیارها و شاخص های سلامت نیز یکی از مشکلات و چالش های اصلی در راه رساندن آنان به سلامتی است.»

بیمارستانی برای کودکان کار

انجمن حمایت از حقوق کودکان در طول ۱۲ سال گذشته در تلاش بوده است از طریق سازمان بهزیستی و وزارت بهداشت بیمارستانی را در سطح شهر به کودکان کار اختصاص دهد. سازمان بهزیستی پیش از این از پیگیری این مساله و امکان محقق شدن آن در آینده ای نزدیک خبر داده بود اما این امر تاکنون محقق نشده است.

نایب رییس انجمن حمایت از حقوق کودکان گفته است اختصاص یک بیمارستان به کودکان کار هیچ هزینه ای برای دولت ندارد: «با اختصاص این بیمارستان و اعلام این خبر که تمامی کودکان کار در مناطق شوش، ناصر خسرو و …، با اخذ معرفی نامه از سازمان های مردم نهاد فعال در حوزه حقوق کودک می توانند برای دریافت خدمات درمانی مراجعه و از خدمات رایگان بهره مند شوند، بسیاری از آسیب های موجود در حوزه کودکان کار کاهش خواهد یافت.»

خانم پژوهش در این زمینه به تجربه موفق این کار در دیگر کشورها اشاره کرده و گفته است: «در حال حاضر تمامی کودکان کار در هند چنانچه به هر بیمارستانی در هر نقطه ای از کشورشان مراجعه کنند، درمان شان رایگان است. ما می توانیم از تجربه موفق سایر کشورها در این زمینه الگوبرداری کنیم.»

https://www.radiozamaneh.com/349789

]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Sun, 16 Jul 2017 21:01:52 +0000
گزارشي از وضعيت كودكان در كانون اصلاح و تربيت http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=65031:2017-07-03-03-33-37&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=65031:2017-07-03-03-33-37&Itemid=747

یکی از   فجیع ترین تجاوزات به حقوق بشر٬ شکنجه است که در نتیجه ان حثیت وکرامت قربانیان سلب می شود وبه توانایی انان در ادامه ی حیات وفعالیت های عادی شان اسیب می زند (ماده ۲٬بند۵۵)

شنيدن خبر  وضعیت این کودکان زیر هیجده سال در کانون اصلاح وتربیت زابل  که به خاطر دزدی های بی ارزش به زندان افتاده اند در باورتان سخت بگنجد  . باید گفت این واقعیتی است که امروزه دهها کودک زیر هجده  سال با ان وضعیت نابهنجار در کانون اصلاح وتربیت زابل ودیگر مراکز با ان دست وپنجه نرم میکنند ما هرروز تعدادی از این کودکان زیر هجده سال که ناخواسته واز روی اجبار و فقر اجتماعي  مرتکب دزدی وحتی قتل شده اند معرفی میکنیم .لازم به ذکر است که مددکار این کودکان شخصی است  به نام "محمد نظام دوست" که به شدت از نحوه برخورد وبی توجهی این شخص ورفتارهای وحشیانه اش ، کودکان مظلوم گله مند هستند . در نوشته قبلی از وضعیت سه کودک٬ مرتضی سیاسر واحسان کریم کشته ٬ونورعلی اکچهزی کودکانی که در زمان بازداشت تا انتقال به کلانتری وکانون اصلاح وتربیت زابل به شدت مورد ضرب وشتم وحشیانه قرار گرفته اند نوشتیم .امروز از دو کودک دیگر بهمن یزدی وامید اشتراک برای دوستداران کودک خواهیم نوشت.

بهمن یزدی ۱۶ساله شش عدد تخم مرخ دزدیده هفت ماه است داخل زندان است باوجود اینکه اعلام رضایت شاکی هم شده ولی دادگاه در یک محاکمه صوری نه ماه حبس بهش دادند با وجود اینکه  اعمال ماده ۴۲شامل حالش می باشد اما این کودک همچنان در کانون اصلاح تربیت در حبس بسر می برد . امید اشتراک ۱۸ساله ٬ سرقت از سمساری ٬ بیش از یازده ماه است که درزندان زابل کانون اصلاح وتربیت در حبس می باشد ٬ با وجود اعلام رضایت ولی همچنان دادگاه از ازادی وی خودداری میکند . این کودکان در زمان دستگیری تا انتقال به کلانتری وکانون اصلاح وتربیت مورد ضرب وشتم وحشیانه قرار گرفته اند .

با تمام قدرت صدای نورعلی اکچهزی باشیم . نگذاریم نورعلی دستان نان اور ش را از دست بدهد . طی روزهای گذشته گزارشی از وضعیت کودک زندانی نورعلی اکچهزی  فرزند بختیار در کانون اصلاح وتربیت زندان زابل بر روی خروجی رسانه ها قرار گرفت . نورعلی کودکی است که به اتهام نکرده  بعد از شکنجه های فراوان از سوی ماموران کلانتری دوازده واقع در مسجد بلوچ ها دستگیر وبعد از اینکه بدترین ووحشیانه ترین برخوردهای وحشیانه را با او میکنند وسرودست وقفسه سینه وی اسیب میبیند به کلانتری واز انجا با همین وضعیت به کانون اصلاح وتربیت زابل انتقال می گردد نورعلی کارگر وتنها نان اور خانواده می باشد وپدرش را هم از دست داده است اونیاز مبرم به رسیدگی پزشکی دارد خبرهای دریافتی حاکی است که اگر به وضعیت پزشکی وی خصوصا اقدامی برای دستهای زخمی وتاول زده وی به زودی صورت نگیرد این کودک دست راست خود را از دست میدهد ونقض عضو می شود اگر مقامات زندان وقضایی این موضوع واین اجحاف بر این کودکان مظلوم را باور ندارند بروند از نزدیک نورعلی وکودکانی که همچون نورعلی در این شرایط نابهنجار وغیر انسانی در کانون اصلاح وتربیت بسر میبرند تحقیق وخبر بگیرند وفیلم وعکس تهیه کنند در غیر اینصورت به دوستداران کودک وفعالان حقوق کودک وحقوق بشری اجازه بدهند تا از نزدیک از کانون ویا همان شکنجه گاه دیدن کنند تا بتوانند اقدامی عاجل وموثر برای نورعلی وهمراهانش انجام بدهند ما از تمامی انسان دوستان سازمانها ونهادهای حقوق بشری وهمه کسانی که قلبشان برای  انسانیت می تپد درخواست داریم صدای نورعلی واین کودکان مظلوم در شکنجه گاه اصلاح وتربیت زابل باشند جان نورعلی در خطر است اگر به زودی کاری واقدام پزشکی صورت نگیرد او برای همیشه دست راست خود را از دست خواهد داد ‌.مسببان این وضعیت باید در برابر این اقدام وحشیانه شکنجه کردن این کودک که تنها نان اور خانواده اش بوده باید پاسخگو ومحاکمه بشوند .وجوابگوباشند .

بهنام ابراهیم زاده فعال حقوق کودکان تهدید به اعدام سعید ملکی نوجوان متهم به قتل در کانون اصلاح وتربیت زابل سعید ملکی ٫ نوجوان هفده ساله که به اتهام قتل دختر بيست ساله اي  سیزده ماه است كه  در کانون اصلاح وتربیت زابل در شرایط بسیار سختی بسر می برد . اين زنداني  قربانی توطئه  ودسیسه اشکار مسولان نها دهای امنیتی جمهوری اسلامی شده چون قاتلان اصلی که از اقوام ونزدیکان او هستند به او قول داده بودند که او اتهام را بپذيردوانها  ظرف سه ماه اورا از زندان ازاد خواهند کرد ولی اکنون بیش از یکسال است که بلاتکلیف در زندان وحبس بسر می برد سعید این روزها بسیار کم حوصله و تحملش پایین امده به دفعات تهدید کرده که هرچه زودتر موجبات ازادی اش را فراهم نکنند تمام حقایق را برملا میکند اما حقایق چیست ؟ حقایق اینکه بعضی از مسولان اداره اگاهی زابل ومقامات قضایی در شهرستان زابل وبعضی از مسولان زندان زیر سوال می روندبه ویژه ریس دادگستری به نام نجفی که قاضی پرونده  نیز می باشد قاتلان اصلی که دستشان د راداره اگاهی ودادگستری قوی است به خاطر فرار از مجازات این نوجوان را  که کمتر از ۱۶سال سن داشته با تهدید وارعاب وادار کردند كه ارتکاب قتل را بپذیرد وبهش قول دادند که ظرف کمتر از سه ماه او را ازاد می کنند این جنایتاکاران کودک ستیز که دختری ۲۰ساله را ربوده ومورد تجاوز قرار داده وبه قتل رساندندوبه طرز غیر قانونی اور را دفن کرده اند حتی موفق شده اند پدر دختر مقتول به نام محمد بخاری را به اتهام واهی به زندان بیاندازند تا تحت فشار مسولین زندان مجبور یه اعلام رضایت نماید زیرا تنها پس از این مرحله است که دست مقامات قضایی باز می شودتا  بتوانند پرونده را بسته وانرا مختومه اعلام کنند ولی به خاطر مقاومت پدر مقتول نقش شوم انان شکست خورده واز سوی دیگر صبروتحمل وحوصله این نوجوان هم که  او را ترسانده اند که اگر حرفی بزند ودهن باز کتد بر علیه اش حکم اعدام صادر می شود  . طبق گفته هم بندیان سعید هر شب از ترس طناب دار شبها کابوس وهذیان می گوید ودر خواب به صورت نامعلوم اسم افراد را بر ز بان می اورد به همین دلیل برای جلوگیری از بر ملا شدن قضیه عوامل رییس حفاظت اطلاعات زندان غلام رضا رضایی دست به کار شدند زیرا رییس حفاظت برای نجات پسر عمویش به نام صالح رضایی فرزند سلطان که به جرم قتل در زندان زابل بسر میبرد باید برای مقامات قضایی   خوش خدمتی کند تا بتواند پرونده پسر عموی خودش را كمك كند. عاملين ترس و تهديد اين نوجوان : يك- "عباس شهرکی"  که از مراقب های بند کانون می باشد وبچه های کانون مثل عزراییل از وی می ترسند .گفته می شود این فرد به طور مداوم این نوجوان قربانی سعید را تحت اذیت وازار وفشار قرار می دهد واو را می ترساند که سکوت کند دو- فرمانده قرارگاه زندان است که برای این نوجوان قربانی ٬ملاقات های حضوری هفتکی با خانواده ودوستانش ترتیب می دهد واجازه داده هرانچکه لازم دارد برایش بیاورمد . سه-  حفاطت اطلاعات به نام های مهدی کوچکی ٬محمد نظام دوست ٬ومهدی مباشر هستند که مدام پدر مقتول را برای اخذ رضایت اجباری تحت فشار قرار می دهند واو را به بدترین مکان زندان بند چهار محل بیماران اچ ای وی ( ايدز)وهپاتیت وانواع بیما ری های واگیردار وبین زندانیان شر‌وروقاتل  انتقال داده اند  زندانیانی که اعمال خشونت را هنر می دانندوتا انجا که بتوانند به دیگر زندانیان زور میگویند  وتا چه برسد زندانیانی که با چراخ سبز مسولان به اذیت وازار وشکنجه زندانیان می پردازند .لازم به ذکر است بند چهار ۲۵۰متر مربع فضا دارد وحدود چهارصد زندانی را بدون رعایت قانون تفکیک جرایم در خود جای داده است گزارش از بهنام ابراهیم زاده فعال حقوق کودکان عضو جمعیت دفاع از کودکان  كار و خيابان

]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Mon, 03 Jul 2017 03:30:42 +0000
سال گذشته مرگبارترین سال برای کودکان در جنگ سوریه بوده است http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=64067:2017-03-14-03-06-10&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=64067:2017-03-14-03-06-10&Itemid=747

این آمارها براساس آمارهای رسمی کودکان کشته شده منتشر شده است و به همین دلیل ممکن است درواقعیت تعداد کودکان کشته شده در جریان درگیریها که به طور رسمی ثبت نشده است، بسیار بیشتر باشد. یونیسف همچنین می‌گوید بر این عقیده است که دستکم ۸۵۰ کودک نیز برای جنگیدن در درگیریها مورد استفاده قرار گرفته‌اند.


کودکان سوری

این سازمان می‌گوید که این آمار نیز در مقایسه با سال قبل از آن (۲۰۱۵) افزایش داشته و افزوده است که اغلب این کودکان در خط مقدم نبرد مورد استفاده قرار گرفته‌اند. براساس گزارشها شش میلیون کودک در سوریه نیازمند کمکهای انسان‌دوستانه هستند. به گفته همین گزارشها بیش از ۲ میلیون کودک از کشور فرار کرده اما نزدیک به ۳ میلیون کودک در مناطقی که دسترسی به آنها سخت است زندگی می‌کنند که به گفته یونیسف ۲۸۰ هزار نفر آنها در مناطق تحت محاصره هستند.

]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Tue, 14 Mar 2017 02:57:39 +0000
"آری، همه کودکان بازنده اول وآخر جنگند" http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=63487:2017-01-20-04-15-38&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=63487:2017-01-20-04-15-38&Itemid=747

http://www.kanoonm.com/2598
شهناز نیکوروان  
صبح سحر با صدای موشکهای دوربرد عراق از خواب پریدم ،پریدن که چه عرض کنم مث جن زده ها گیج و منگ در حالی که دهنم مزه باروت وخاک می داد آنچنان پرت شدم که تا چند لحظه قادر به درک موقعیت وپیدا کردن خانواده ام نبودم . هرچه بود گیجی و صدای مهیب و پشت سر آن صدای بلندگوهای نماز آخرین جمعه ماه رمضان روز قدس بود که فریاد می زد: " راه قدس از کربلا می گذرد." بعد از چند لحظه به خودم آمدم مادرم را دیدم که پریشان بر روی سر تک تک ما دست می کشد تا مطمئن شود ما همه نفس میکشیم پرسیدم مامان کجا را موشک زد گفت نمی دونم ولی خیلی نزدیکه احتمالا کوچه روبرویی بود.
در حالی که مادرم به دنبال تهیه چیزی برای خوردن ما بود، از اتاق بیرون رفتم. ما همگی در یک اتاق می خوابیدیم. مادرم خیالش راحت بود که اگر اتفاقی بیفته همه با هم هستیم . چه قیامتی!  اول از همه خانه ی خودمان بود که با ترکهای جورواجور سقف و دیوارها نشان از نزدیک بودن خطر می داد. سری به کوچه زدم. همه چیز عین یک تل خاک بود، خانه ای نبود مگر با درهای آهنی که کج وکوله که از هر طرف آویزان بود و سگهای گرسنه ای که سرگردان کوچه وخیابانها بودند. هوا هنوز کمی تاریک بود. بعد از چند دقیقه آرام چادرم را سر کردم و از خانه بیرون زدم خیابان پر بود از بوی مرگ. همه از فاجعه خبر داشتیم صدام دیشب اعلام کرده بود:" هشدار دهنده معذور است هر کس در نماز جمعه شرکت کند همراهی با آخوندهاست و بدانید موشکها فرستاده می شود."
او وعده کرده بود و موشکهایش را فرستاده بود.... در میانه این  همه ویرانی، تشخیص کوچه ها ، حیاطها ، خانه ها و اتاقها مشکل بود. تا کیلومترها بذر مرگ پاشیده شده بود و نشانی از موجود زنده نبود برخلاف همیشه ما حتی قادر به یافتن یک زخمی هم نشدیم و طبق سنت همیشگی صدام باید منتظر حمله دوم می بودیم. همیشه بعد از هر حمله وقتی مردم هراسان و دستپاچه برای کمک جمع می شدند. حمله دوم فرق نمی کرد هوایی یا زمینی انجام می گرفت این دفعه هم به روال روزهای و شبهای گذشته این اتفاق افتاد و ما گیج وسرگردان  بودیم هم از موج موشکها وهم چون محله های دیگر را موشک باران کرده بود.
خلاصه آن روز به ویژه برای خانواده ی آقای کربلایی، کربلا بود. آنها مدت کمی بود که توسط دولت عراق به دلیل اصالت ایرانی شان اخراج شده بودند و به همین دلیل مردم آنها را رانده شده صدا می کردند. گرچه اصطلاح تلخ و گزنده ای بود ولی حقیقت داشت. پیرمرد و پیرزنی با بیش از یازده نفر پسر ودختر و نوه در نهایت فقر ونداری. دولت عراق همه ماحصل مادی زندگیشان را مصادره کرده بود. همیشه معتقدم که مرگ هم خیلی از وقتها برای فقرا واقعا فقیرانه است. بعد از خاک ها و ویرانی ها، خانه هایی بودند که هنوز می شد تشخیص داد خانه هستند. یکی از این خانه ها منزل کربلایی ها بود که گویی صدام برای خداحافظی تا رختخواب فقیرانه شان آنها را بدرقه کرده بود. در گرمای تابستان 5 کودک دختر و پسر لخت  به ردیف با شکم های ورم کرده بر روی تشکهای ابری مندرسی انگار به خواب رفته بودند، انگار هرگز بیدارنبوده اند و هرگز صدای مهیب  موشکها را نشنیده اند، شاید هم شنیده اند و خود را به خواب زده بودند.
صدای هق هق گریه ام با دیدن این صحنه هر لحظه بلندتر می شد. همه جیغ می زدند. چند نفر از مردها صدا زدند: "خواهرها بیایید این جا زنان زخمی زیاده کمک لازمه".
به دومین خانه از کوچه اول رفتیم. زنی در حالی که بچه اش در آغوشش شیر می خورد، هر دو جان داده بودند. مادر زخمهای زیادی داشت و امداد قادر به هیچگونه کمکی نبود. هرگز فراموش نمی کنم وقتی جنازه را روی برانکار گذاشتند تن مادر و بچه هنوز گرم بود. دست مادر در حالی که از برانکارد بیرون افتاده بود صدای جیرینگ جیرینگ النگوهایش ناخودآگاه جلب توجه می کرد. با خودم فکر کردم حتما بچه موقع خواب با النگوهای مادرش بازی می کرده تا خوابش ببرد و حالا صدای آنها تخت روانشان را تا سردخانه همراهی میکرد. خاک زیاد و امکانات کم بود و نیروهای امداد بیشتر از مردم عادی بودند و اکثرا مانند خود من دوره خاصی ندیده بودیم. فقط فکر می کردیم آن چه در توان داریم باید انجام دهیم. کوچه ها باریک و طولانی بود و امکان استفاده از بیل مکانیکی وغیره نبود، همه چیز طاقت فرسا بود. گرما و نورسوزان خورشید جنوب که مستقیم تا اعماق وجود انسان را به آتش می کشید، حجاب و تشنگی اجباری ماه رمضان، همه همزمان، طاقت انسان را طاق می کرد. لحظه ای نبود که با شنیدن صدای شیون وگریه از پیدا شدن خانواده ای که در زیر آوار مدفون شده اند، باخبر نشویم....
سالهاست از آن روزهای سیاه  می گذرد وهر بار با دیدن بچه ها در جنگ به قعر جهنم آن روزها سقوط می کنم و بی قراری امانم را می برد...

از جنگ می گویی!
من با جنگ و در جنگ زیسته ام
من طعم باروت وخون را
طعم هراس وفرار را
نه یک لحظه یک روز که سالها
چون هوا بلعیده ام
کودک سوری همان کودک
خانه درب آبی پشت نانوایی است
کودک غرق در خون عراقی همان کودک
رانده شده عراقی ساکن کوی فلاح است
کودک یمنی بر پاشنه در لت وپار شده
همان نوه پنج ساله رحیم باغبان ته کوچه است
فراموش کردم بگویم
دختربچه اوکراینی چشم آبی سوخته در آتش بمب
دختر عشایر روستای چیچالی است
که هنگام برگشتن به ده با گله اش
در آتش خشم هواپیماهای مردان بزرگ سوخت
شرم گفتن از کودکان فلسطین
مرا به سکوت وا می دارد
به راستی چند بار در روز در خاورمیانه
کودکان بمب ها و...
را می شمارند
و من بارها
هنگام بازگشت به خانه
از خود پرسیدم بمب زودتر خواهد رسید یا من؟
و این پرسش من سالها ادامه داشت
سالها هیچ می توانی فکر کنی در چند سال
چند لحظه جا می گیرد؟
هنوز هم باشنیدن کلمه جنگ و اخبار جنگ
مزه دهنم مزه خون و باروت است
آری همه کودکان بازنده اول وآخر جنگند
این بازنده بودن همیشه خواهد ماند
چه بر روی دریا جنازه ات با امواج تا
ساحل امن حرکت کند
چه در اروپا وامریکا با حس شرم
خارجی نفس بکشی

]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Fri, 20 Jan 2017 04:10:46 +0000
تجاوز و خشونت جنسی نسبت به دختران خردسال http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=63258:2016-12-26-15-38-34&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=63258:2016-12-26-15-38-34&Itemid=747

س. اقبال

در ماده‌ ۱۰۴۱ قانون مدنی ایران آورده‌اند که: «نکاح قبل از بلوغ ممنوع است.» با همین مصوبه باید انتظار داشت که قانونگذاران جمهوری اسلامی نکاح پیش از بلوغ را ممنوع اعلام کرده‌ باشند، اما چنین نیست. چون بلافاصله تبصره‌ای را بر آن می‌افزایند که می‌گوید: «عقد نکاح قبل از بلوغ با اجازه‌ ولی به شرط رعایت مصلحت مولی‌علیه صحیح می‌باشد.»

ازدواج کودکان 

بر این اساس. پدر و جد پدری حق خواهند داشت تا برای فرزندان خود پیش از سن بلوغ هم که شده همسری را برگزینند. این ماده از قانون مدنی را در تاریخ ۱۴/۸/۷۰ به تصویب رسانده‌اند تا هرچه بیش‌تر با رساله‌ مراجع دولتی همخوانی داشته باشد. همچنان که در رساله‌ روح‌الله خمینی نیز عین همین عبارت در مسئله‌ ۲۳۷۵ آن انعکاس می‌یابد.

پیش از تغییری که آبان‌ماه ۱۳۷۰ خورشیدی در ماده‌ ۱۰۴۱ قانون مدنی پیش آمد، سن ازدواج را برای پسران، ۱۸ سال و برای دختران ۱۵ سال در نظر گرفته بودند. اما چنین رویکردی چندان با نگاه مراجع دولتی و غیر دولتی ایران همخوانی نداشت. در نتیجه به گونه‌ای مبهم آن را تغییر دادند و با نگاهی دوگانه و سفسطه‌آمیز، چنان قرار گذاشتند تا ازدواج شهروندان ایرانی پس از بلوغ انجام پذیرد. قانونگذاران مجلس شورای اسلامی زیرکانه از ذکر سن بلوغ در این ماده‌ قانونی سر باز زدند.

از سوی دیگر، ضمن اصلاحاتی که به تاریخ ۱۴/۸/۷۰ در قانون مدنی ایران صورت پذیرفت، پیرامون سن بلوغ در تبصره‌ ۱ ماده‌ ۱۲۱۰ آورده‌اند که: «سن بلوغ در پسر ۱۵ سال تمام قمری و در دختر ۹ سال تمام قمری است.» قانونگذاران جمهوری اسلامی در الگوگزینی از رساله‌ی مراجعِ خودساخته و همچنین احادیث و روایات، در این مصوبه سال قمری را مبنا گرفته‌اند تا هرچه بیش‌تر به وظیفه‌ شرعی و نه انسانی خویش عمل کنند. ضمن آنکه با حسابی هرچند سرانگشتی و عوامانه، ۹ سال قمری که مراجع و قانون مدنی برای ازدواج دختران لازم می‌بینند، از چیزی حدود هشت سال و ۹ ماه خورشیدی فراتر نخواهد رفت.

آیا آنانی که بنا به دستور مراجع دولتی قوانینی از این دست به تصویب می‌رسانند حاضر می‌شوند به همراه مراجع‌شان دختربچه‌های هشت سال و ۹ ماهه‌ خودشان را به خانه‌ دامادهای کم‌تر از ۱۵ سال بفرستند؟ آیا در دنیای امروز عقل سلیم به پذیرش قانون‌هایی از این دست رضایت می‌دهد؟ اما پیداست که گروهی به منظور ترویج خرافه و ولنگاری، قانون‌هایی را با تظاهر به دین دولتی به تصویب می‌رسانند که خودشان همیشه از اجرای آن سر باز می‌زنند. همچنان که در تناقضی آشکار و روشن در نظام اداری جمهوری اسلامی، همین دختر ۹ ساله آنگاه که لازم ببیند نخواهد توانست جهت اقامه‌ دعوا از شوهرش در خصوص مطالبه‌ مهریه، نفقه و یا مسایل خانوادگی دیگر به محکمه و دادگاه مراجعه کند.

حتی پسر ۱۵ ساله هم نمی‌تواند جهت پیگیری کارهای اداری‌اش به طور مستقیم به اداره‌‌های ذی‌ربط روی آورد. این موضوع تنها به دادگاه و محکمه محدود باقی نمی‌ماند بلکه شهروندان ۱۵ ساله‌ ایرانی هیچگاه به طور مستقل نمی‌توانند پیرامون اموال‌شان نیز تصمیم‌گیری به عمل آورند. حتی نمی‌توانند خانه و ملکی بخرند یا آن را بفروشند. همچنین نمی‌توانند در معاملات رسمی مالی و یا افتتاح حساب بانکی مشارکت کنند.

در دبستان‌های کشور رسم و سنتی دولتی را به کار می‌گیرند تا همه‌ساله برای دختران کلاس سوم دبستان جشن تکلیف برگزار کنند. چون باوری را دنبال و تعقیب می‌نمایند که گویا همه‌ی دختران بی‌کم و کاست در همین سن به بلوغ جسمی و روانی دست می‌یابند. بر این اساس دختران کلاس سومیِ دبستان‌ نه تنها باید واجبات دینی خود را به جا بیاورند بلکه بر پایه‌ احکام و دستورهای شرع باید آمادگی خود را برای همسری نیز اعلام کنند. اما همه‌ این کودکان خردسال و غیر بالغ بنا به صِغر سن از نقش‌آفرینی خویش در ماجراهایی اینچنینی بیگانه باقی می‌مانند. چون نه می‌فهمند که بلوغ و تکلیف چیست و نه آنکه از اصطلاحاتی همانند آن سر در می‌آورند. حتا ضمن محیط بسته و محدودی که برای دختران خردسال فراهم می‌بینند، کسی نمی‌پذیرد به آنان آموزش‌هایی در خصوص مسایل جنسی ارایه کند. متأسفانه در این مورد دختران ایرانی باید در دنیایی از ترس و واهمه همه چیز را خودشان بیازمایند. حتا چه‌بسا در همین راه، هزینه‌های جسمی و روانی غیر قابل جبرانی هم می‌پردازند.

به تازگی گروهی از نظامیان و سپاهیان و حتی دیگر کارگزاران جمهوری اسلامی ترفند و حقه‌ای جهت مَحرمیّت با زنان همدیگر به کار می‌گیرند. همچنان که در همین راستا اصطلاح “صیغه‌ مَحرمیّت” را بین مردم عادی جا انداخته‌اند. چیزی که از همان صیغه زناشویی و یا عقد موقت فراتر نمی‌رود. طبیعی است با این نامگذاری می‌پندارند که خواهند توانست زشتی و نادرستی صورت مسئله یعنی صیغه را از ذهن مردم پاک کنند.

نظامیان و بسیجی‌های جمهوری اسلامی در پناه همین راهکار شرعی با اجازه‌ دوست و همکار خود دختر نابالغ‌اش را به عقد شرعیِ انقطاعی (صیغه و عقد موقت) خویش در می‌آورند تا با مادر دخترِ یاد شده، یعنی همسر همان دوست برای همیشه مَحرم باقی بمانند. آن‌ها در این نوع از عقدهای تصنعی هرگز از دختر کام نمی‌گیرند تا آنکه مدت کوتاهِ عقد او به زودی پایان ‌پذیرد و یا زوج مدت باقی‌مانده‌ آن را به همسر خردسالش ببخشد. اهمیت این نوع از عقدها در آن است که طبق احکام شرعی هرچند نقش دختر به عنوان همسر خیلی زود به فراموشی سپرده می‌شود، اما مادر دختر برای همیشه با داماد خویش محرم باقی می‌ماند. چنانکه مادر دختر یا همان مادر زن، بدون روسری و ظاهری پوشیده می‌تواند جلوی مردی که روزی داماد او شمرده می‌شد، ظاهر شود. با همین ترفند دینی و حقه‌ شرعی مهمانی‌هایی بین کارگزاران جمهوری اسلامی رونق گرفته است که بر پایه‌ی آن زنان نیز در مجلس مردانه حضور فعال خودشان را خیلی خودمانی و بدون حجاب و روسری به نمایش می‌گذارند.

همان‌گونه که دیده می‌شود عده‌ای به نام پدر و ولیِ خانواده، خود را آزاد می‌بینند تا هر تصمیمی که می‌خواهند در خصوص فرزندانشان اعمال کنند. در همین راستا حتی مجلس شورای جمهوری اسلامی نیز همسو با دولت و قوه‌ی قضاییه ماده‌ ۱۰۴۱ قانون مدنی را که در سال ۱۳۱۳ به تصویب رسیده بود، تغییر داد تا راحت‌تر بتوانند ازدواج دختران زیر ۱۵ سال و پسران زیر ۱۸ سال  را قانونی کنند.

شکی نیست که ازدواج از معنا و مفهومی حقوقی سود می‌جوید که بنا به عرف و سنتی امروزی کودکان زیر ۱۸ سال را در بر نمی‌گیرد. در همین جا است که تجاوز و خشونت جنسی در رنگ و بویی از ازدواج‌های قانونی و شرعی سیمای ناصواب و زشت خود را به مردم ما نشان می‌دهد.

در گزارش‌های رسمی و دولتی نیز آمارهای دردآوری از این نوع ازدواج‌های به ظاهر قانونی انعکاس می‌یابد. چنانکه گفته می‌شود شمار این نوع ازدواج‌ها هم‌اکنون ۴۳ هزار نفر از کودکان ۱۰ تا ۱۵ ساله در بر می‌گیرد. تا آنجا که دوهزار نفر از همین کودکان در ناسازگاری خویش سرآخر به طلاق و جدایی تن داده‌اند. ازدواج و طلاق‌هایی که بنا به تصمیم پدران خانواده با بستری که قانون فراهم می‌بیند، صورت می‌پذیرد. گفتنی است که بر اساس آمارهای رسمی و دولتی همه‌ساله به آمار این قبیل از ازدواج‌ها ۲۰ درصد افزوده می‌شود.

در جمهوری اسلامی به پشتوانه‌ قانون‌هایی که به تصویب می‌رسانند تجاوز به دختران خردسال را قانونی کرده‌اند. پیداست که این مصوبات هرچند نفرت توده‌های مردم را برمی‌انگیزد، ولی احکام دینی را پشتوانه‌ای مطمئن برای حضور خویش در جامعه می‌داند. همچنان که کودکان نابالغ را تحت پوشش آموزه‌های ناصواب دینی بدون آنکه آنان بدانند و بفهمند مورد تجاوز و آزار جنسی قرار می‌دهند. مدیران دولتی نیز همسو با قانونگذاران بی‌کفایت مجلس شورای اسلامی بستری مشروع و به ظاهر قانونی برای خشونت‌ها و تجاوزهایی از این دست فراهم می‌بینند.

◄ مطالب دیگر از همین نویسنده

]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Mon, 26 Dec 2016 15:34:56 +0000
چرا کار کودکان خیابان جرم‌ تلقی می‌شود؟ http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=63066:2016-12-03-03-47-41&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=63066:2016-12-03-03-47-41&Itemid=747

دویچه وله فارسی: سه‌هزار "کودک متکدی" را در قالب طرح‌های ساماندهی شهری، از سطح تهران جمع‌آوری کرده‌ و به مراکزی چون بهزیستی تحویل داده‌اند. ظاهرا اکثر این افراد، دستفروش و جزیی از شبکه اقتصاد خرده‌کالایی هستند نه متکدی.

خبرگزاری ایسنا، روز جمعه ۱۲ آذر به نقل از فرماندار تهران از جمع‌آوری ۳۰۰۰ کودک متکدی از سطح شهر خبر داد و نوشت: «۱۰۰ کودک از این میان به بهزیستی شهرستان تهران تحویل داده شده‌اند و ۲۰۰۰ نفر از این عده اتباع سایر کشورها هستند.»

اقدام یاد شده در چارچوب "طرح جمع‌آوری و ساماندهی متکدیان" انجام گرفته است. عیسی فرهادی یک هفته پیشتر نیز اعلام کرده بود که بیش از ۶هزار نفر از متکدیان بالای ۱۵ سال جمع‌آوری شده‌اند و حدود ۱۸۰۰ نفر دیگر نیز که زیر ۱۵ سال دارند، در حال شناسایی هستند. او همکاری با شهرداری در این زمینه را عالی توصیف کرده بود.

این طرح تعریفی از واژه متکدی ارائه نداده و بین دستفروشی، کار در خیابان و یا گدایی تفکیکی قائل نشده است. ظاهرا مبنای اقدام‌ اخیر در تهران، قانون ساماندهی کودکان کار و خیابان است.

جاوید سبحانی، پژوهشگر و فعال حقوق کودکان به دویچه‌وله می‌گوید: «رویکرد مشخصی در این حوزه وجود ندارد؛ یا جرم‌انگاری می‌کنند یا تنبیه. این بچه‌ها را تهدید کننده نظم اجتماعی و مخل مبلمان شهری می‌دانند. در حالی که باید توجه شود که چرا آنها در خیابان هستند.»

سبحانی معتقد است که ادبیاتی چون "جمع‌آوری"، شایسته شان انسانی کسانی نیست که تحت شرایط تبعیض آمیز اقتصادی و برای معاش به خیابان رانده شده‌اند: «۹۰درصد این‌ها بچه‌های کار و خیابان هستند. خاستگاه اکثر این بچه‌ها مناطق حاشیه‌‌ای اطراف تهران است. ما ۱۱ میلیون حاشیه‌نشین داریم که محصول رانده شدن مردم از چرخه توسعه در دهه‌های قبل هستند. به خاطر بحران زیست محیطی و رکود تولید، جمعیتی از نواحی مرکزی و شرقی به تهران و کرج و کلان‌شهرها سرازیر شده است.»

سرریز مشکلات به پایتخت

فرماندار تهران آسیب‌های اجتماعی در پایتخت را نماد آسیب‌های اجتماعی کل کشور خوانده و می‌گوید: «موضوع متکدیان، معتادان، کودکان کار و مهاجران مورد توجه جدی قرار گرفته اما این معضلات سرریز سایر شهرستان‌ها به تهران است.»

عیسی فرهادی هم‌زمان عنوان کرده که یک سری متکدی در قالب دستفروش در سطح شهر حضور دارند که لازم است برنامه مشخصی برای ساماندهی آنها تدوین شود.

جاوید سبحانی می‌گوید به خاطر روند صنعت زدایی، اقتصاد خرده کالایی شکل گرفته و اجناس این اقتصاد خرده کالایی، شبکه‌ای برای توزیع می‌خواهد که همین دست‌فروش‌ها و بچه‌های خیابان هستند.

فرماندار تهران ابراز امیدواری کرده که مردم به نهادهای ذیربط کمک کنند تا کودکان متکدی شناسایی و جمع‌آوری شوند: «البته نباید فراموش کنیم که جمع آوری کودکان زیر ۱۵ سال کار سختی است چرا که باید مراقب باشیم آسیبی به آنها وارد نشود و ترس در وجودشان رخنه نکند و خدای نکرده تحقیر نشوند.»

اما آیا گرفتن و تحویل دادن این کودکان به بهزیستی با کمک نیروی انتظامی یا ماموران شهرداری، هیچ هزینه روحی و روانی برای آنها ندارد؟ اساسا این‌گونه اقدام‌ها، علت عینی دستفروشی یا کار در خیابان از بین می‌برد؟ 

سبحانی معتقد است که هدف شهرداری و نهادهای دیگر از این اقدام، درست کردن مبلمان شهری و ظاهر قضیه است: «در تجربیات جهانی ما رویکرد حمایتی داریم. شهروندان را می‌ترسانند که این بچه‌ها در شبکه‌های تبهکاری سازماندهی شده‌اند. یک مسئله اجتماعی را به موضوعی کیفری تبدیل کرده‌اند.»

پاک کردن صورت مسئله

طبق شرح وظایف، بهزیستی در قبال نگاهداری کودکانی تعهد دارد که بدسرپرست یا بی‌سرپرست هستند. ضمنا بهزیستی تهران، ظرفیت نگاهداری تنها ۲۰۰ کودک را دارد اما ۱۰۰ نفر از متکدیان جمع‌آوری شده را به این سازمان تحویل داده‌اند.

سبحانی می‌گوید: «۹۰ درصد این بچه‌ها خانواده دارند و پس از کار به خانه بر می‌گردند. گاهی اوقات بچه‌ها آنقدر می‌ترسند که حتی نمی‌توانند بیان کنند کس و کارشان کیست و کجا زندگی می‌کنند. در بهزیستی دچار تشویش و اضطراب شدید می‌شوند و پس از مدتی دوباره رهایشان می‌کنند.»

این فعال حقوق کودک یاداوری می‌کند که دلیل بالا بودن افغان‌ها در در میان دستفروش‌ها و کودکان کار و خیابان، رکود شدیدی است که در بخش مسکن جریان دارد: «بخش بزرگی از بزرگسالان افغان در بخش ساخت و ساز کار می‌کردند و از وقتی اینها به خاطر رکود این بازار بیکار شده‌اند، بچه‌هایشان را به خیابان‌ها فرستاده‌اند.»

عیسی فرهادی، فرماندار تهران گفته است دستگاه قضایی در خصوص جمع آوری کودکان متکدی حساسیت زیادی دارد و با بروز هرگونه آسیب در جریان جمع آوری آنها به ویژه حضور نیروی انتظامی در این امر مخالف است.

با این همه، عنوان شده که قوه قضاییه برای طرح مزبور در سه منطقه تهران به عنوان طرح پایلوت موافقت کرده است. به نظر می‌رسد علاوه بر پاک کردن صورت مسئله این آسیب اجتماعی، کودکان کار مستمسک اجرای آزمایشی برخی طرح‌ها قرار گرفته‌اند.

]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Sat, 03 Dec 2016 03:36:36 +0000
کودک کار ۱۴ ساله دستش را از دست داد http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=62818:2016-11-06-23-50-27&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=62818:2016-11-06-23-50-27&Itemid=747

ایلنا: کودک 14 ساله مشهدی در رستوانی در مشهد، حین کار با چرخ گوشت دستش را از دست داد. یک کارشناس ایمنی می گوید هم کارفرما و هم مسئولان مقصرند.

به گزارش خبرنگار ایلنا، روز سیزدهم آبان، یک کودک کار ۱۴ ساله در جریان کار در رستوانی در شاندیز مشهد دست راستش را از دست می‌دهد.

جریان واقعه به این شکل بوده که کارگر ۱۴ ساله در داخل آشپزخانه رستورانی در شاندیز مشغول کار با چرخ گوشت صنعتی بوده که ناگهان براثر بی احتیاطی دست راست او تا بالای مچ در چرخ گوشت گیر می‌کند.

پس از بروز حادثه، تیم امداد و نجات آتش‌نشانی با استفاده از تجهیزات نجات قسمتی از بدنه چرخ گوشت را برش دادند و دست راست این کارگر نوجوان را که به شدت دچار آسیب دیدگی شده بود از داخل چرخ گوشت خارج و او را روانه بیمارستان کردند.

بروز حوادث منجر به مصدومیت یا مرگ کودکان کار در کارگاههای کوچک و دور از چشم بازرسان اداره کار، اتفاق جدیدی نیست. همین چندی پیش نیز یک کودک کار در همین شهر مشهد در یک تعمیرگاه خودورو بر اثر آتش سوزی جان خود را از دست داد. این در حالیست که در سال ۱۳۷۳ دولت ایران پیمان نامه جهانی حقوق کودک را امضا کرده است و براساس این پیمان نامه کار کودک ممنوع است. ماده ۷۹ قانون کار نیز تصریح می‌کند که به کار گماردن افراد کمتر از ۱۵ سال تمام، ممنوع است.

کارگاههای کوچک خطرناک‌ترند

«ابوالفضل اشرف منصوری»، کارشناس ایمنی، در همین رابطه می‌گوید:  متاسفانه آمار حوادث کار در کارگاههای کوچک و صنفی بیشتر است. این کارگاهها یا خانوادگی هستند و یا به شدت محدود هستند و نظارت اداره کار نیز مشمول این واحدها نمی شود.

وی تصریح می‌کند: طبق ماده ۹۳ قانون کار، کارگاههای بیش از ۲۵ نفر بایستی مسئول ایمنی یا کمیته حفاظت فنی داشته باشند و به این ترتیب، اطلاعات ایمنی این کارگاهها را ادارات کار دریافت می‌کنند و بر آن اساس، اقدام به نظارت می کنند اما این امکان در کارگاههای کوچک فراهم نیست. در این کارگاهها، ادارات کار اطلاعی از بحث‌های ایمنی کارگاه ندارند.

وی می افزاید: متاسفانه در کارگاههای کوچک به طمع سود بیشتر و پرداخت کمتر  و یا در خوشبینانه‌ترین حالت، به دلیل فقر مالی خانواده ها و اصرار آنها، کارفرمایان اقدام به به‌کارگیری کودکان می‌کنند و بدون ارائه آموزش به آنها، این کودکان را در معرض خطر هر روزه قرار می‌دهند.

به زعم این کارشناس، اگر قرار است کودکی همه عمر را با یک دست سر کند، هیچ پرداخت خسارتی نمی‌تواند این آسیب را جبران کند و مسئولیت این تخلف آشکار هم بر عهده کارفرما و هم بر عهده مسئولین امر است.

اشرف منصوری تصریح می‌کند: اگر ادارات کار اطلاعی از چند و چون این کارگاهها ندارند، تامین اجتماعی می‌تواند در این زمینه خدماتی انجام دهد. برای نمونه تامین اجتماعی می‌تواند تا زمانی که کلیه پرسنل شاغل کارگاه آموزش ندیده اند و مدرک آموزشی از مراجع ذیصلاح ارائه نکرده اند، به کارگاه، کد کارگاهی و یا خدمات بیمه‌ای ارائه ندهد.

وی در انتها می افزاید: از یک طرف ضعف آموزش ایمنی داریم و از طرف دیگر فرهنگ ایمنی کار نداریم. عدم نظارت مسئولانه هم مزید بر علت شده است، همه این عوامل دست به دست هم می‌دهد تا کودکی را از حقوق طبیعی سنین کودکی محروم و با بروز حوادث این‌چنینی به مرگ یا مصدومیت برای همه عمر، محکوم کند.

]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Sun, 06 Nov 2016 23:48:52 +0000
شیلا مک گرگور: ریشه‌های کودک آزاری http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=62758:2016-11-02-23-41-57&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=62758:2016-11-02-23-41-57&Itemid=747

توسط شیلا مک گرگور/ برگردان: آرام نوبخت
child-abuse004
شیلا مک گرگور، ژانویۀ ۲۰۱۳
برگردان: آرام نوبخت
رسوایی‌های اخیر سوء استفادۀ جنسی، مسألۀ آسیب پذیری کودکانِ تحت پوشش و همد­ستی دولت را برای لاپوشانی آن به کانون توجه بدل کرده است. اما «شیلا مک گرگور» مدعی است که کودک آزاری نتیجۀ طبیعت بشر یا افراد شرور نیست. بلکه ریشه‌هایش در ذات خودِ خانواده نهفته است.
افشاگری‌های اخیر دربارۀ رفتار جنسی متجاوزانۀ «جیمی ساویل» و متعاقباً لاپوشانی‌های بی‌بی سی همچنان موجی از بهت و حیرت را در جامعه به راه انداخته است. انگار ناگهان چشم باز می کنیم و خودمان را زیر آواری از این واقعیت می بینیم که صاحبان منصب و نفوذ متجاوز جنسی از آب درآمده اند.
هیچ کس نمی تواند با دیدن این که چه طور دست جیمی ساویل باز گذاشته شده تا برنامۀ تعرض جنسی‌اش را در بی‌بی سی و پرورشگاه‌های مختلف کودکان پیش ببرد، احساس چندش نکند. لاپوشانی بی‌بی سی هم به یک اندازه تهوع آور بود.
به علاوه پیگرد و کشف موفقیت آمیز یک شبکۀ سوء استفادۀ جنسی در «بولتون»، پرده از واقعیت ناگوار دیگری برداشت و آن این بود که دختران و برخی پسران آسیب پذیر می توانند عامدانه هدف قرار بگیرند و طعمۀ سوء استفادۀ جنسی شوند. اما در این مورد مطبوعات عامدانه بر مسألۀ نژاد متمرکز شد تا این برداشت کاذب را ایجاد کند که گویی تنها مردان آسیایی در چنین شبکه هایی فعال هستند.
گزارش میان دوره‌ای اخیر کمیسیون کودکان دربارۀ تعرض جنسی گروهی و دسته جمعی، پرده از پیش داوری‌های حیرت آور برخی متخصصین امور کودکان آسیب پذیر دربارۀ رفتار جوانان برمی دارد؛ در این جا شاهد مواردی هستیم که قربانی بابت جرمی که رخ داده مقصر دانسته می شود.
شاید پر بیراه نباشد اگر بگوییم عمداً چنین برداشتی دارد تغذیه می شود که آزار جنسی کودک، به یک مشت مرد غریبۀ «بد» محدود می شود (به خصوص مردان غریبۀ آسیایی).
خوشبختانه افشاگری‌های صورت گرفته دربارۀ ابعاد سوء استفاده‌های ساویل، قطعاً اثر نوعی تخلیۀ هیجانی را برای قربانیان او خواهد داشت و کمک خواهد کرد که قربانی به خودخوری و احساساتی نظیر این غلبه کند که «چرا من؟» یا «چه کار کردم که سزاوار این بلا باشم؟».
بدبختانه پیامد منفی افشاگری‌های آزار جنسی کودکان، تقویت این برداشت نادرست است که کودکان بیش از هر چیز از جانب غریبه‌ها در خطر هستند. در نتیجه جوّی را در جامعه ایجاد می کند که ریشه‌های چنین آزارهایی در آن تیره و تار می شود.
آزار جنسی کودکان تنها یک جنبه از طیف گستردۀ آزارهایی است که از پیامدهای فقر و مسکن نامناسب و بی‌توجهی گرفته تا آزار عاطفی و جسمی به دستِ هم مردان و هم زنان را در بر می گیرد. در انگلستان گمان می رود که ۱۰ درصد کودکان به نحوی از انحا مورد آزار قرار می گیرند. آزار جنسی خود می تواند مصادیق گسترده‌ای داشته باشد، از قرار گرفتن در معرض «عورت نمایی» گرفته تا لمس شدن بی‌مورد و جلب اعتماد برای سوء استفادۀ جنسی و تجاوز.
اکثر قریب به اتفاق کودکانِ قربانی آزار جنسی، دختران هستند. بنابراین سؤال این است که چرا دختران می توانند به دست مایۀ آزار جنسی تبدیل شوند؟ آیا به این دلیل که مردان یا دستکم بخش قابل توجهی از مردان صرفاً این طور «دنیا آمده اند»؟ آیا صرفاً باید چنین آدم‌های «شروری» را در بهترین حالت توی اتاق حبس کرد و کلید را دور انداخت؟ یا مسأله این است که جامعۀ ما طوری سازمان یافته که می تواند به سوء استفادۀ جنسی از کودک و آزار و اذیت جنسی و فیزیکی زنان منجر بشود؟
قطعاً نگاه غالب به دنیایی که در آن زندگی می کنیم این است که طبیعت بشر غیرقابل تغییر است و برخی مردان صرفاً این طور دنیا می آیند.
اما مطالعات جدّی صورت گرفته از جوامع بشری در طول زمان نشان می دهد که نه فقط الگوهای غیرقابل تغییری در کار نیستند، بلکه تاریخاً دامنۀ وسیعی از رفتارها وجود داشته اند. نقش‌های جنسیتی گوناگون بوده و جوامعی ماقبل تاریخی وجود داشته اند که در آن‌ها مردان نقشی به یکسان لطیف و مؤثر در پرورش کودکان ایفا می کردند. در این جوامع همۀ بزرگسالان از کودک نگهداری می کردند و نه فقط والدین بیولوژیک کودک. کودکان می توانستند یک نقش جنسیتی مغایر با جنسیت بیولوژیک خود انتخاب کنند.
این مدل ساده انگارانه از تکامل بشر که مرد «تنها شکارچی مهاجم» بوده و زن «خانه دار منفعل»، فرسنگ‌ها با واقعیت فاصله دارد. در عوض شواهد قابل توجهی هستند که ادعا کنیم ما انسان‌ها به عنوان یک موجود اجتماعی تکامل پیدا کردیم و تعاون و برابری و احترام به دیگران یک هنجار بوده است.
ظهور جامعۀ طبقاتی در ۵ هزار سال پیش به تدریج به چنین شکلی از زندگی پایان داد. اکثر مردان و زنان به مطیع و فرمانبردار یک طبقۀ حاکم در اقلیت بدل شدند. با توسعۀ جامعۀ طبقاتی، اشکال جدیدی از خانواده ظاهر شد که ضامن ثروت و قدرت طبقۀ حاکم جدید بود. با انقیاد زنان و همین طور کودکان به مردان طبقۀ حاکم و همسران‌شان در خانواده، زنان استقلال خود را از دست دادند.
آزار جنسی کودکان امروز ریشه در نحوۀ شکل گیری روابط انسانی در جامعۀ سرمایه داری و خانواده دارد. امروز نسبت به دورۀ سلطنت ملکه ویکتوریا که خانوادۀ طبقۀ کارگر پا به عرصه گذاشت تا هم کارگران را مستعد تولید نگه دارد و هم پرورش فرزاندان‌شان را برای رفع نیازهای سرمایه داری تضمین کند، تنوع شکل خانواده به مراتب بیش­تر است.
اما امروز فارغ از این که کودکان پیش یک زوج زن و شوهر بزرگ شوند یا پیش تک سرپرست مادر (و نادرتر از آن تک سرپرست پدر) یا نزد یک زوج همجنسگرا، همگی به هر حال در بطن جامعه‌ای پهناورتر شکل می گیرند که با نابرابری طبقاتی و جنسیت و نژاد ازهم پاشیده. زنان عموماً بار مضاعف کار در داخل و بیرون از خانه را به دوش می کشند و این ریشۀ ستم بر آنان است. اما آسیب پذیرترین عضو درون خانواده، کوچک‌ترین ها، یعنی کودکان هستند.
کودکان در دنیایی بزرگ می شوند که زیر سلطۀ بازار است. جایی که بدن زنان برای فروش هر آن چه نیاز داریم استفاده می شود. طبقه‌ای که کودک در آن به دنیا می آید، محل زندگی و تحصیلات و فرصت‌های زندگی‌اش را شکل می دهد. اما بازار به آن چه در خانواده هم می گذرد شکل می دهد: از چیزی که می خوریم و می نوشیم گرفته تا چیزی که می پوشیم تا سر و وضع و عطرمان. «بازار» همه جا هست، به طوری که حتی تمایل جنسی مان از ما بیگانه و به یک قدرت خارجی در برابر یا مافوق ما مبدل می شود.
انسان‌ها موجوداتی جنسی هستند. این یک جنبه از انسان بودن ما است. نیاز به عشق و محبت و سرزندگی، نمود خود را در روابط جنسی می یابد. در جامعۀ سرمایه داری تمرکز ایدئولوژیک روی این روابط در داخل خانواده است؛ یک دنیای بسته که اغلب در معرض فشارهای تقریباً غیرقابل تحمل زندگی روزمره قرار دارد.
مدل روابط جنسی مبتنی بر احترام و درک متقابل و صداقت، تماماً در نقطۀ مقابل یک جامعۀ سرمایه داری مبتنی بر سلسله مراتب استثمار و ستم، شکاف‌های جنسیتی و خانوادۀ هسته‌ای است. سکس شاید به نظر همه جا در تصاویر خودنمایی کند، اما در واقعیت توگویی هر کسی در یافتن چیستی این سکس کم و بیش خودش را تنها می بیند. کودکان اغلب علناً تشویق نمی شوند که تمایلات جنسی‌شان را کاوش کنند، حال چه خودشان به تنهایی و چه با سایر کودکان. جنسی سازی دختران رو به افزایش است، در حالی که تمایل جنسی کودکان عملاً انکار می شود و به این ترتیب دختران به طور اخص در برابر آزار جنسی رها می شوند.
رویکردها نسبت به تمایلات جنسی بسته به درجۀ شکاف جنسیتی در جامعه هم شکل می گیرند. هرچه تماس زنان و مردان با هم کم­تر باشد، به همان نسبت نقش‌های «مردانه» و «زنانه» هم به عنوان دو چیز به شدت مغایر هم دیده می شوند و بنابراین برای هم مردان و هم زنان سخت تر می شود که به لحاظ جنسی با هم رابطه برقرار کنند. اگر هرگز با جنس مخالف صحبت یا اختلاط نداشته باشید، یا داشته باشید ولی بسیار به ندرت، آن موقع چه طور می توانید یاد بگیرد که از پس یک رابطۀ جنسی بربیایید؟ چه طور باید یاد بگیرید که با فردی هم­جنس رابطه بگیرید، وقتی به طور مداوم با دگرجنس گرایی بمباران می شوید؟
هرچه بیش­تر سکس به یک کالا تبدیل شود، «فرهنگ هرزگی» هم بیشتر به این دیدگاه دامن می زند که بدن زنان اساساً برای ارضای مرد است. هرچه روابط خانوادگی کم­تر به نیازهای مردان و زنان پاسخ بگوید، احتمال این که آسیب پذیرترین دختران جوان طعمه شوند بالاتر می رود؛ آن هم اغلب طعمۀ مردانی که می شناسند و البته آن هایی که نمی شناسند.
چنین مردانی چه بسا خود آزار را تجربه کرده باشند یا در پرورشگاه‌ها بدون عشق و محبت بزرگ شده باشند. شاید آن‌ها افراد آسیب دیده‌ای باشند که خود را کاملاً بیگانه از تمایلات جنسی خودشان می بینند، یاد نگرفته اند چه طور با یک انسان دیگر رابطه برقرار کنند. روابط سوء استفاده گرانه شاید همۀ چیزی باشد که می دانند؛ روابطی که جامعه، جامعه‌ای که در آن تحقیر زن امری متدوال است، تقویت می کند.
شکایات کودکان را باید مورد تحقیق و بررسی قرار داد. کودکان باید برای صحبت دربارۀ آن چه برایشان اتفاق افتاده حمایت شوند. اما کلید پایان دادن به کودک آزاری، در دگرگونی همۀ روابط و مناسبات انسانی نهفته است. این امر تنها با خلق جهانی امکان پذیر است که به تمام نیازهای ما، اعم از جسمی و عاطفی و جنسی، خدمت کند؛ جهانی مبتنی بر برابری و احترام که در آن کودکان بتوانند رشد و تکامل پیدا کنند، بی‌آن که از ابراز کردن خود در روابط‌شان با هم سن و سالان یا بزرگسالان واهمه داشته باشند.
این که چنین جوامعی در دورۀ ماقبل تاریخ وجود داشته اند باید به ما اطمینان دهد و محرکی باشد برای این که به هر آن چه زنگار گندیگی و ستم گرفته است پایان بدهیم. کودکان ما سزاوار دنیایی بهتر از این هستند.

]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Wed, 02 Nov 2016 23:38:28 +0000
مهناز افشار: ما خودمان را مالک فرزندان‌مان می‌دانیم http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=62530:2016-10-10-22-23-46&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=62530:2016-10-10-22-23-46&Itemid=747

کمپین «بدسرپرست تنهاتر است» در تلاش برای تصویب لایحه‌ای در حمایت از کودکان

آیدا قجر
حبیب‌الله مسعودی فرید، معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی، به تازگی خبر داده بیش از ۸۰ درصد کودکان بهزیستی بدسرپرست هستند و اغلب در گروه سنی‌ای قرار دارند که در صورت واگذاری حضانت‌شان به سازمان بهزیستی، برای فرزندخواندگی شانس پذیرش‌‌ کمتری در مقایسه با نوزادان یا کودکان کم‌تر از پنج سال دارند. در عین‌حال تلاش‌هایی برای تصویب لایحه‌ای در حمایت از کودکان بدسرپرست از سوی پویش «بدسرپرست تنهاتر است» شکل گرفته است.

koodak azarihttps://www.radiozamaneh.com/u/wp-content/uploads/2016/05/koodak-azari-160x120.jpg 160w">

در میان کودکان بدسرپرست که از سوی والدین خود مورد سوء استفاده یا آزار قرار می‌گیرند، شمار بالایی قربانی اعتیاد پدر و مادرشان هستند؛ مادرهای معتادی که فرزندی به دنیا می‌آورند و نوزاد نه برای شیر، بلکه برای مواد مخدر گریه سر می‌دهد.

با وجود تصویب قانون حمایت از کودکان بدسرپرست و بی‌سرپرست اما به گفته معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی شمار ورودی‌های شبانه‌روزی‌های تحت پوشش این نهاد در حال افزایش است. بسیاری از کنش‌گران نیز معتقدند این قانون نمی‌تواند تامین امنیت کودکان بدسرپرست را به دنبال داشته باشد.

اگرچه آمار دقیقی از تولد نوزادان معتاد در دست نیست اما منابع غیررسمی از وجود ۱۵۰ هزار مصرف‌کننده مواد مخدر زیر پنج سال خبر می‌دهند.

پرویز افشار، سخنگوی ستاد مبارزه با مواد مخدر نیز در سال گذشته گفته بود سالانه ۷۰ هزار نوزاد از زنان معتاد متولد می‌شوند.

در همین زمینه، مهناز افشار، بازیگر و سخنگوی پویش بدسرپرست تنهاتر است، در گفت‌وگو با رادیو زمانه تاکید می‌کند که تلاش‌های این کمپین برای کسب رضایت دولت در ارائه لایحه‌ای در حمایت از کودکان بدسرپرست با جدیت دنبال می‌شود.

این پویش نوپا مدتی‌ست که با همت چندین روزنامه‌نگار و همراهی مهناز افشار اعلام موجودیت کرده و با شناسایی کودکان بدسرپرست به حمایت از آن‌ها برخاسته است.

در هجدهمین جشن خانه سینما تعدادی از بازیگران و هنرمندان نیز به این پویش پیوسته‌اند و ورزشکارانی نیز هستند که پای نامه‌ به دولت را برای ارایه این لایحه امضا کرده‌‌اند.

مهناز افشار در توضیح جزییات لایحه‌ پیشنهادی این پویش می‌گوید که تلاش آن‌ها به جز جلب حمایت مالی برای تامین هزینه و امکانات برای کودکان بدسرپرست، تعیین مجازات برای والدین این گروه از کودکان است: «لایحه مشخصا به دنبال کسب حمایت مالی و معنوی برای بچه‌های بدسرپرست است؛ خصوصا کودکان زیر چهار سال. این لایحه تلاشی برای برخورد با والدینی‌ست که به روش‌های مختلف فرزندان‌شان را مورد آزار یا سوء‌ استفاده قرار می‌دهند.»

به گفته این بازیگر، سازمان بهزیستی «به اندازه کافی جا برای کودکان بدسرپرست ندارد» و دولت و ارگان‌های مربوط بایستی حمایت بیشتری برای «تامین جا» و «نیازهای مالی» آن‌ها داشته باشند. البته مددکاران بسیاری بوده‌اند که تاکنون از شرایط اسفناک این کانون‌ها و ارگان‌ها و همین‌طور بهزیستی خبر داده‌اند. عدم رسیدگی به موقع به کودکان و نبود نظارت بر عملکرد این سازمان و ارگان‌های مربوط، باعث شده که در بسیاری از موارد شرایط کودکان به مراتب بدتر شود و حتی از سوی کودکان بزرگ‌تر مورد سو‌ء استفاده جنسی قرار بگیرند.

از سوی دیگر حتی اگر مددکاران تایید کنند که کودکی بدسرپرست است، تعیین سرنوشت او به دست مقام‌های قضایی خواهد افتاد که لزوما بهبود شرایط کودک را در اولویت خود قرار نمی‌دهند.

علی کاظمی، قاضی دادگستری و مدیر کل امور اسناد و مترجمان قوه قضاییه پیش‌تر در همین باره گفته بود: «پدر و مادر بودن شأنی خدادادی و طبیعی است که نمی‌توان به راحتی این وضعیت را بر هم زد.»

از سوی دیگر قوانین حضانت که پدر را حتی اگر خاطی هم باشد جامعه‌الشرایط سرپرستی کودک می‌داند، در موارد بسیاری امنیت کودک را در نظر نمی‌گیرد و رأی به ادامه سرپرستی می‌دهد؛ همان‌طور که مهناز افشار از نوزادی به نام «امیرعباس» نام می‌برد که در شمال ایران از سوی پدرش مورد آزار قرار می‌گرفته اما قاضی حاضر نشده به نفع کودک و مادر او رأی دهد.

ضرب و شتم یک کودک

امیرعباس نوزادی‌ست که پدرش او را چنان مورد ضرب و شتم قرار داد که به کما رفت، اما قوانین حضانت در ایران که به مادر اولویت نمی‌دهند باعث شد «قاضی رأی به حمایت از مادر و نوزاد ندهد». در واقع در خصوص مساله حضانت کودکان، کاستی‌ها و نواقص قانونی‌ای که زندگی‌ آن‌ها را تلخ‌تر کرده است، صرفا محدود به کودکان نیست، بلکه ممکن است قاضی با وجود امکان سرپرستی مادر از کودک باز هم رأی به ادامه آزار و سو‌ء استفاده پدر بدهد.

حس مالکیت بر فرزند دلیل دیگری‌ست که باعث شده مهناز افشار بر لزوم تصویب قانونی در حمایت از کودکان بدسرپرست و مجازات والدین‌ تاکید کند: «ما ایرانی‌ها خود را مالک فرزندمان می‌دانیم. از خودم مثال می‌زنم که وقتی در خیابان با مادر یا پدری مواجه می‌شوم که کودکش را کتک می‌زند و اعتراض می‌کنم، جواب می‌شنوم که بچه خودم است و به شما چه ارتباطی دارد؟ در حالی‌ که در کشورهای پیشرفته اولویت با در نظر گرفتن امنیت کودک است. حتی با در نظر گرفتن نکات ایمنی‌ست که بچه اجازه دارد در ماشین بنشیند. متاسفانه برای ما ایرانی‌ها اگر مساله‌ای قانونی نشود به آن توجه نمی‌کنیم. بدتر آن‌که وقتی قانونی وجود نداشته باشد، دست فعالان مدنی کوتاه است و کسی ما را جدی نمی‌گیرد. مثلا وقتی به اداره پلیس یا بهزیستی مراجعه می‌کنیم و درخواست برخورد با چنین خانواده‌هایی را مطرح می‌کنیم، می‌گویند مگر قانونی در این خصوص وجود دارد؟ برای همین تصویب یک قانون در حمایت از کودکان بدسرپرست الزامی است.»

در کنار کمپین کودک بدسرپرست تنهاتر است، فعالیت‌های مدنی دیگری هم برای کودکان بد یا بی‌سرپرست انجام می‌شود. مثلا خانه کودک، جمعیت امام علی، مهرآفرین یا محک از جمله پر سر و صداترین مراجعی هستند که به شکل داوطلبانه، نیمه‌دولتی یا دولتی به دنبال احقاق حقوق کودکان هستند. اما پویش‌های مردمی به جز حضور در مدارس، عکس گرفتن با کودکان و کارهای برخی کارهای محدود دیگر، چه اقدامات متفاوتی انجام می‌دهند؟

koodakhttps://www.radiozamaneh.com/u/wp-content/uploads/2016/10/14456739_10154018022661139_865070397_o-e1476003226223-160x98.jpg 160w">

سخن‌گوی پویش کودک بدسرپرست تنهاتر است، در پاسخ به این سوال می‌گوید: «به عنوان نمونه ما به جز جمع‌آوری کمک‌های مالی، به دنبال تامین امکانات مدارس کودکان بدسرپرست یا بی‌سرپرست هستیم. مثلا تهیه لوازم گرمازا برای زمستان، نیمکت یا لوازم‌التحریر آن‌ها. همچنین در جشن‌ها و گردهمایی‌ها شرکت می‌کنیم یا سعی می‌کنیم با برگزاری مراسم و تهیه هدیه آرزوهای کودکان را برآورده کنیم. این کودکان صرفا به کمک مالی احتیاج ندارند بلکه خوشحال کردن و امید دادن به آن‌ها نیز از جمله برنامه‌های ماست.»

در سوم مهر ماه، به مناسبت آغاز سال تحصیلی جدید، مهناز افشار به همراه دیگر اعضای این پویش در مدرسه «ایلیا» که از سوی خیرین برای کودکان بدسرپرست ایجاد شده، حاضر شدند.

افشار به شکل نمادین زنگ مدرسه را به صدا درآورد و به کودکان گفت: «رویا بسازید و برای رسیدن به رویاهای‌تان تلاش کنید. اجازه ندهید هیچ اتفاقی باعث شود تا صدای قلب‌های‌تان را گوش نکنید.»

او درباره حضورش در این مدرسه و رویارویی با کودکان بدسرپرست می‌گوید: «همیشه روز اول مدرسه احساس می‌کنی که پدر و مادرت تو را به مدرسه می‌برند تا با حضورشان با تو قرار بگذارند که تو می‌توانی درس بخوانی و برای خودت کسی شوی. اما برای این بچه‌ها سال تحصیلی اینچنین آغاز نشد. برخی تنها و عده‌ای فقط با مادرشان آمده بودند. چهره آن‌ها نشان از دردی داشت که در خانه‌های‌شان با آن روبه‌رو می‌شوند. در حالی‌که می‌دانیم حریم خانه مهم‌ترین و امن‌ترین جای تربیت کودکان است. در میان بچه‌ها شوق به تحصیل برای به دست آوردن آینده‌ای بهتر موج می‌زد.»

البته بیشتر این پویش‌های مردمی و سازمان‌های فعال در زمینه کودکان کار یا بدسرپرست و بی‌سرپرست در تهران و اطراف آن فعالیت می‌کنند. اگرچه افشار معتقد است که «به نظر می‌رسد در شهرستان‌ها هنوز خلوص و پاکی بیشتر از شهرهای بزرگ است» اما شاید این صدای کودکان بدسرپرست در شهرستان‌هاست که به گوش نمی‌رسد.

نمونه امیرعباس یکی از آن‌هاست. می‌توان نام کودکان را تغییر داد و همچنان شاهد خشونت و کودک‌آزاری والدین علیه آن‌ها بود.

روزانه شاید بتوان ویدیوهایی را در شبکه‌های اجتماعی پیدا کرد که والدین مشغول آزار فیزیکی یا روحی کودکان خود هستند؛ چه در تهران و چه در شهرستان‌ها. در برخی از این ویدیوها، پدر کودک را کتک می‌زند و مادر فیلمبرداری می‌کند یا برعکس و البته این ویدویوها هزاران و گاه میلیون‌ها بار دیده می‌شود و انگار مخاطب هم علاقه‌مند هم دارند.

بسیاری از کنش‌گران حقوق کودک معتقدند که این ویدئوها بایستی از شبکه‌های اجتماعی و فضاهای مجازی جمع شوند و برخی دیگر هم باور دارند که بازنشر آن‌ها، آیینه‌ای از واقعیت‌های جامعه است و بایستی نمایش داده شوند تا حساسیت جامعه نسبت به کودک‌آزاری بالا رود. البته بدسرپرست تنهاتر است و همین‌طور سخن‌گوی آن معتقدند که بازنشر این ویدیوها باعث گسترش چرخه خشونت علیه کودکان می‌شود.

از سوی دیگر شرایط واگذاری حضانت کودکان بدسرپرست به خانواده‌هایی که توانایی مالی دارند نیز سخت‌تر شده است. در کنار این شرایط سخت، گونه‌ای دیگر از حضانت در ایران وجود دارد که افراد مختلف می‌توانند بدون آن‌که کودک را ببینند با پرداخت هزینه‌ای ماهانه، آن‌ها را حمایت کنند.

نمونه این حمایت در دیگر جاهای دنیا هم وجود دارد. البته همان‌طور که تامین‌کننده کودک را می‌شناسد، کودکان نیز با سرپرستان مالی خود ارتباطی معنوی برقرار می‌کنند، اما به نظر می‌رسد که در ایران چنین ارتباطی برقرار نمی‌شود.

مهناز افشار به سخت‌گیری قانون در ایران در این خصوص اشاره می‌کند و می‌گوید: «ما به دنبال آن هستیم که در لایحه پیشنهادی‌مان کودکانی که از دور مورد حضانت قرار می‌گیرند، بتوانند با سرپرستان خود ارتباط داشته باشند. مساله صرفا تامین مالی کودکان نیست بلکه آن‌ها می‌توانند با خواهرها یا برادران ناتنی خود آشنا شوند تا احساس کنند آن‌ها هم مثل دیگر بچه‌ها هستند».

او از خودش مثال می‌زند که به همین شکل سرپرستی کودکی را برعهده گرفته اما تا به حال با این کودک مواجه نشده است: «در عین‌ حال امکان این را ندارم که مثلا چند روز در هفته این کودک را ببینم، با او به گردش بروم و حس شادی و حمایت روحی و معنوی را در این کودک ایجاد کنم. ما با کودکان بدسرپرستی مواجهیم که نه فقر مالی بلکه فقر عاطفی خانواده آن‌ها را دچار مشکل کرده است. باید قوانین سهل‌تر شوند تا بتوانیم عاطفه این کودکان را نیز تامین کنیم.»

حالا و در شرایطی که برخی قضات دادگستری همچنان بر طبل مالکیت پدر بر کودک می‌کوبند، این پویش با تهیه نامه‌ای خطاب به دولت و مجلس با امضای صدها نفر از هنرمندان و ورزشکاران به دنبال آن است که قوانین برای حضانت سهل‌تر شوند و در عین‌ حال در برخورد با کودک‌آزاری مجازاتی برای والدین تعیین شود.

مهناز افشار در این گفت‌وگو بارها تاکید می‌کند که او و پویش بدسرپرست تنهاتر است در راه تصویب این لایحه محکم خواهند ایستاد.

https://www.radiozamaneh.com/302464

]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Mon, 10 Oct 2016 22:20:40 +0000
کودکان کار، نبض تب‌آلود محله بِلِن http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=62505:2016-10-07-22-37-45&Itemid=747 http://www.iran-tribune.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=62505:2016-10-07-22-37-45&Itemid=747
زیر پوست پرو (۹)
نگار راستین راکی‌زاده

https://www.radiozamaneh.com/300768

ما اکنون در بلن هستیم، بلن یک محله فقیرنشین ایکیتوس است و ایکیتوس مرکز ایالت آمازون پرو است. با اوضاع و احوال عمومی محله در بخش قبلی گزارش آشنا شدید. مرا هم که می‌شناسید – اگر نه، یا یادتان رفته، خودم را (باز) معرفی می‌کنم: من عضو یک تیم هنری−اجتماعی هستم که یک تخصصمان تئاتر کودکان است. ما برای کار با کودکان کار و خیابان از اسپانیا راهی پرو شدیم. قبلا هم از این کارها کرده‌ایم. ابتدا در لیما بودیم، بعد رفتیم به محله فقیرنشین سانتارزا، از آنجا راهی آمازون شدیم و پس از کار با بچه‌های مدرسه هنر “نی” در قلب جنگل، به ایکیتوس آمدیم، به محله بِلِن. ممکن است بگویید کار تئاتر چه دردی از بچه‌های رنج و فقر دوا می‌کند. پاسخ روشن است: به آنان خودآگاهی و امکان بیان مسائل خود را می‌دهد، و این خیلی مهم است. به همین تجربه در بلن توجه کنید:

بچه‌های بلن بچه‌های آب هستند

بچه‌های بلن بچه‌های آب هستند

مراقبان کوچک ما

بچه‌های بلن، از هر کوی و برزنی به کلاس تئاتر آمدند. آنها ما را به خوبی می‌شناختند. از روزی که به ایکیتوس آمدیم، این کودکان رنج و زحمت که در همه گوشه و کنار شهرحضور داشتند، مثل سایه درکنارما حرکت  می‌کردند و هر قدم ما را زیر نظر گرفته بودند: بچه‌های آدامس فروش، آب‌نبات فروش، نارگیل فروش‌، پادو‌های بازار و دکان‌های کوچک، کارگران خردسال رستوران‌ها، کمک راننده‌های کوچک  کرجی‌های کرایه‌ای. گویا می‌دانستند که ما متحدان آنها هستیم و ما خیلی زود یقین پیدا کردیم که علیرغم همه خطرهای واقعی در این محله‌، در جای امنی قرار گرفته‌ایم، زیرا پابرهنگان کوچک شهر از ما مواظبت می‌کردند.

بچه‌ها پیشاپیش می‌دانستند که ما به محله آنها می‌آییم. وقتی در بندر سانتا رزا ( بازهم سانتارزا!) منتظر یک کرجی کرایه‌ای بودیم تا به محل اقامت‌مان در بلن برویم، با جنی آشنا شدیم که در گوشه‌ای ایستاده بود و با نگاهی شکاک ما را ورانداز می‌کرد. جنی گوشه لبهایش را کج کرد و با  صدایی مطمئن، از ما پرسید، “شما گروه تئاتر هستید، آره؟”

belen_children_3

جنی، نمونه یک زندگی پررنج از کودکی

پدر و مادر جنی، او را در ۸ سالگی به صاحب یک دیسکوتک در بلن  که لانه فساد و خوشگذرانی آدمهای پدوفیل است، فروختند. از آنجایی که این فرد با برخی محافل پرنفوذ ارتباط و همدستی دارد،  هیچ اقدامی علیه او چاره‌ساز نبوده است. استراتژی سازمان خودگردان کودکان کار در مقابل چنین فجایع متداولی، متشکل کردن و آگاه‌سازی کودکان در سندیکای متعلق به خودشان است. کودکان کارگر و تهیدست در چارچوب برنامه‌های آموزشی این سازمان، با حقوق انسانی خود آشنا  می‌شوند. به آنها آموخته می‌شود که آنها شکارهای بی پشت و پناهی نیستند که هر صیادی اجازه داشته باشد آنها را صید کرده و از آنها بهره‌برداری کند. کودکان کارگر از لحظه ورود به سندیکا، از همه حمایت‌های این تشکل برخوردار می‌شوند. در جلسات “اینفانت” (INFANT)  به آنها درباره فحشا و کودک آزاری   جنسی، آگاهی‌رسانی می‌شود و به آنها آموخته می‌شود که بهره برداری از بدن آنها، امری عادی و طبیعی نیست. بی تفاوتی و عادی تلقی کردن فحشا و پدوفیلی به مثابه امری عادی در روابط انسانی، به مراتب تکان‌دهنده‌تر و دردناک‌تر از خود این پدیده است.

در یکی از جلسات "اینفانت"

در یکی از جلسات “اینفانت”

سراسر زندگی ۱۴ ساله‌ جنی، آمیخته به  سرخوردگی عمیق از پدر و مادر و پر از رنج و تلخ‌کامی بود و بزرگترین رؤیای او، زندگی با برادرش در لیما . او آرزویش را با گردانندگان تشکیلات کودکان کار در میان گذاشته بود و آنها به جنی قول داده بودند که  به او در پیشیرد سفرش به لیما، برای  زندگی دائمی کمک کنند. در ابتدای کلاس تئاتر بودیم که تدارکات سفر جنی به لیما به پایان رسید و او بلن را به مقصد لیما  ترک کرد. باری کودکان بلن آمدند، با چشم‌های غمگین‌شان که حلقه کبودی اطراف آنها را فراگرفته بود، با  بدن‌های کوچک و نحیف‌شان که جا به جا، آثار زخم‌ بر آنها  نقش بسته بود، با موهای آشفته‌‌شان که در اثر فقدان امکانات  بهداشتی  پر از رشک بودند و جان‌های لطیف و بی‌گناهشان که از زخمهای عمیق ناشی از محرومیت، بی‌اعتنایی و خشونت، پژمرده شده بودند. مشاهده آسیب دیدگی‌های دردناک کودکان بلن، خاطرات تأثر انگیز بچه‌های کوه نشین سانتا رزا، حومه لیما را در ذهنمان بیدار می‌کرد.

آگاهی و سخاوت

نکته شگفت‌آوری که در برخورد نخست با  این کودکان جلب نظر می‌کرد، تفاوت آشکار میان کسانی بود که مدت نسبتا طولانی با سازمان خودگردان کودکان همکاری می‌کردند و در فعالیت‌های آموزشی و خودیاری آنها شرکت  داشتند، با کودکانی که به تازگی جذب این سازمان شده  بودند. اعضای قدیمی سازمان خودگردان کودکان، از اتکا  به نفس بیشتری برخوردار بودند، انگیزه یادگیری و تمرکز بیشتری داشتند و آگاهی سیاسی و اجتماعی‌شان چشمگیر بود. در میان آنها، کودکانی یافت می‌شدند که به شکل غیر قابل تصوری از خلاقیت و قدرت بیان برخوردار بودند و به سرعت به سخنگویان سازمان ارتقا می‌یافتند. در کنار این گروه بالنده، کودکان بسیاری حضور داشتند که قدرت تمرکزشان پایین بود و از پس بیان ساده مشکلات خودشان هم برنمی‌آمدند.

ما و دوستان کوچکمان

ما و دوستان کوچکمان

نکته دیگری که توجه ما را در رفتارهای طبیعی و روزمره این کودکان جلب کرد، منش بزرگوانه تقسیم کردن چیزهای خوب و نایابی بود که به دست می‌آوردند.  وقتی به آنها شیرینی تعارف می‌کردیم، فقط تکه کوچکی از آن را می‌خوردند و بقیه را  برای خواهر و برادرهای کوچکشان نگه می‌داشتند. منش همبستگی و انضباط رفتاری بچه‌های تهیدست بلن، به ویژه در این رابطه جذاب و ارزشمند بود، که آنها به ندرت  و در مواقع بسیار نادری، هدیه‌های ویژه و خوشمزه دریافت می‌کردند. آنها در رابطه با ما نیز بسیار سخاوتمند بودند. وقتی با  آنها در یکی از حاشیه‌های جنگل در بلن که در فصل باران زیر آب نرفته  بود، قدم  می‌زدیم، با سرعت و مهارت از درخت‌های سربه فلک کشیده بالا می‌رفتند تا کمیاب‌ترین و خوشمزه‌ترین میوه‌های جنگل را برای ما بچینند.  تا کوله پشتی‌های ما را  پر نمی‌کردند، یک دانه میوه هم برای خودشان بر نمی‌داشتند.

کار ما با این زحمتکشان کوچک

ما از همان ابتدای کار برای گروهبندی بچه‌ها با  مشکلات جدی مواجه شدیم. این  مشکلات  عبارت بودند از: نخست این که  تعداد کودکان داوطلب برای شرکت در کلاس‌های تئاتر بسیار زیاد و بیش از انتظار بود. بلن به چهاربخش تقسیم می‌شد و از هر بخش ۴۰ کودک و  نوجوان کارگر، داوطلب شرکت  در کلاس تئاتر شده بودند.  از آنجایی که داوطلبان خردسال ما، برای گذران زندگی خود و خانواده‌شان کارگری می‌کردند، فقط در زمان‌های فراغت از کار می‌توانستند در کلاس شرکت کنند. بنابراین  تعیین وقت‌‌‌‌‌‌‌‌‌ مناسبی که همه کودکان داوطلب بتوانند در کلاس شرکت کنند، بسیار سخت و پیچیده بود.

belen_children_2از سوی دیگر امکان تشکیل گروه‌های سنی نیز دشوار بود. زیرا در موارد بسیاری، ساعت اشتغال بچه‌های کوچک با بچه‌های بزرگ همزمان می‌شد و همگروه کردن آنها در یک کلاس تئاتر، نامناسب بود و پیشرفت بچه‌ها را تضمین نمی‌کرد. یکی از دشوارترین موانعی که در برابرمان قرار داشت و دیگر مشکلات را تحت‌الشعاع قرار می‌داد، این بود که اغلب بچه‌ها ناگزیر بودند خواهر یا برادر کوچکشان را نیز به  همراه بیاورند. ما در برابر این صحنه که  شاگردان ۶− ۷ ساله ما درحالی که  خواهر و برادر یکی-دوساله خود را بغل می‌کردند، به کلاس می‌آمدند، به شدت متأثر و در عین حال مستأصل می‌شدیم. اما  مصمم بودیم که راه حلی برای  کار با این زحمتکشان کوچک که مسئولیت‌های بزرگی بردوش می‌کشیدند، پیدا کنیم. با توجه به این اوضاع و احوال، دو گروه مختلط سنی تشکیل دادیم و کلاس را شروع کردیم. حرکت کلاس به دلیل ناهمگونی سنی و مشکلات کوچک و بزرگ کودکان داوطلب بسیار کند بود. وقتی شاگردانمان توسط کارفرما احضار می‌شدند یا ناگزیر به انجام خرده فرمایش‌های خانواده بودند، به انتظار آنها می‌نشستیم، یا  تمرین‌ها را تکرار می‌کردیم. موقع تمرین هم مدام بچه‌‌کوچولوها به پای خواهر و برادرشان می‌چسبیدند و یا وسط تمرین، روی صحنه می‌آمدند و مانع ادامه کار می‌شدند.

بحران‌زدگی نسل جوان

بازهم مثل همیشه آنچنان در چرخه‌ای از روابط انسانی پر مسئولیت قرارگرفتیم که به سختی زمانی  برای استراحت و بازبینی کارهای روزمره برای ما باقی می‌ماند. حتی در مواقع  استراحت، پسر همسایه به سراغمان می‌آمد تا با ما دردل کند و قدری از اندوه‌های درونی‌اش بکاهد. جای بریدگی‌های روی دستش و  همنشینی با جوانان دیگری که در حلقه‌های  کیش شیطان (یا به اصطلاح “شیطان‌پرست”)  شرکت می‌کردند، حاکی از بحران عمیقی بود که برجان بسیاری از جوانان بلن غلبه داشت. این بحران ثمره شکاف عمیقی بود که میان جامعه  سنتی آمازون از سویی و نسل جوان این منطقه از سوی دیگر به وجود آمده و مدام عمیق‌تر می‌شد، نسل جوانی که هویت سنتی را تاب نمی‌آورد، ولی مصالح لازم برای هویت،یابی مدرن را هم در اختیار ندارد، نسل جوانی که بوی مدرنیت به مشامش خورده و با شیفتگی و سرگشتگی در جستجوی مکانی بهتر در این دنیای بزرگ و پرجاذبه   است، و سرخورده در یافتن هویت و جایگاهی شایسته در جهان، دچار خشم وعصبیتی  می‌شود که  عمدتاً به سوی خودش و گاه به سوی دیگران  نشانه می‌رود.

نیاز به بیان مشکلات خود

بر این قرار کلاس تئاتر با  گروه اول بچه‌های بلن، با سنگینی و آشفتگی پیش می‌رفت. برای پیشبرد هر گام کوچک به  حداکثر صبر و تفاهم نیاز داشتیم. از آنجایی که نتوانستیم طبق الگوی کار در مدرسه “نی” گروه‌های سنی مستقل ایجاد کنیم، روند کار بسیار کند بود.  بنابراین زمان این کلاس را  تمدید کردیم تا کلاس دیگری از داوطلبین دو ناحیه دیگر بلن را سازماندهی کنیم. تجربه کار با گروه دوم کاملا  متفاوت با  گروه اول بود. شرکت کنندگان در گروه دوم شاخص‌های دیگری را نمایندگی می‌کردند. آنها در همان نخستین مراحل آموزشی، شگفتی ما را  برانگیختند. بچه‌ها  و نوجوانان گروه دوم، در هنگام آموزش، سراپا گوش می‌شدند، بسیار کم حرف می‌زدند، و توانایی دراماتیک غیر قابل تصوری داشتند.

در حال تمرین

در حال تمرین

خیلی زود متوجه شدیم که این گروه دقیقا می‌دانند که  چه می‌خواهند. آنها تئاتر سیاسی می‌خواستند، تئاتری که  به وسیله آن جهان را از وضعیت خود آگاه کنند، این وضعیت مصیبت‌بار را  به  نقد بکشند و وجدان‌های  آگاه  را به  قضاوت دعوت کنند. این بخش آگاه کودکان کار، از انرژی و همبستگی ستایش‌انگیزی برخوردار بودند. گرچه کار با این گروه، نوع دیگری از مسئولیت بر دوشمان می‌نهاد، اما تمرین با آنها حال و هوای دیگری داشت و در عین حال امکان بیشتری برای عمق بخشیدن به هنر نمایش در اختیار ما می‌گذاشت.

ادامه دارد

خوب، حتما می‌خواهید بدانید تئاتر سیاسی ما چه شد. بخش پایانی این گزارش شرح کار نمایشی بچه‌های بلن است.

صحنه‌ای از اجرای نمایش "ویدوره چاقالو"

صحنه‌ای از اجرای نمایش “ویدوره چاقالو”


]]>
srgergehrh56ku@sfthrthrth.com (Salah) کودکان٬ نسل آينده Fri, 07 Oct 2016 22:31:44 +0000